İnsan Hakları ve Anayasa

Her konu tek bir kanonik kayıttır. Başka bir alanda tanımlanan ve bu alanla da ilişkili konular, ilişkinin gerekçesiyle birlikte ayrıca listelenir.

1. 31.01

   Temel haklar

   Anayasada güvence altına alınan ve ancak kanunla, Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve özlerine dokunulmaksızın sınırlanabilen hak ve özgürlükler. Sınırlamalar ölçülülük ilkesine uygun olmalıdır.

2. 31.02

   Ayrımcılık

   Herkes dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayırım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir. Ayrımcılık yasağı hem anayasal hem de Sözleşmeden doğan bir güvencedir.

3. 31.03

   Kişi özgürlüğü

   Herkes kişi hürriyeti ve güvenliğine sahiptir. Özgürlükten yoksun bırakma yalnızca Anayasada sayılan hâllerde ve kanunda gösterilen şekil ve şartlarla mümkündür; tutuklanan kişinin makul sürede yargılanma ve serbest bırakılmayı isteme hakkı vardır.

4. 31.04

   Adil yargılanma

   Herkes yargı mercileri önünde iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Hakkın kapsamına; mahkemeye erişim, silahların eşitliği, gerekçeli karar ve makul sürede yargılanma gibi güvenceler girer.

5. 31.05

   İfade özgürlüğü

   Herkes düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla açıklama ve yayma hakkına sahiptir. Bu özgürlüğe yapılan müdahaleler kanuni dayanak, meşru amaç ve demokratik toplumda gereklilik ölçütleriyle denetlenir.

6. 31.06

   Mülkiyet hakkı

   Herkes mülkiyet ve miras haklarına sahiptir; bu haklar ancak kamu yararı amacıyla ve kanunla sınırlanabilir. Kamulaştırma, imar kısıtlamaları ve el koyma gibi müdahaleler, kamu yararı ile birey üzerindeki yük arasındaki dengeye göre değerlendirilir.

7. 31.07

   Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

   Anayasada güvence altına alınmış ve Sözleşme kapsamındaki bir hakkın kamu gücü tarafından ihlal edildiğini iddia eden kişinin, olağan kanun yollarını tükettikten sonra Anayasa Mahkemesine başvurması. Süre kısadır ve başvuru harca tabidir.

8. 31.08

   AİHM başvuruları

   Sözleşme ile güvence altına alınan bir hakkın ihlal edildiğini iddia eden kişinin, iç hukuk yollarını tükettikten sonra Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yaptığı bireysel başvuru. Sözleşmede öngörülen süre, kesin iç hukuk kararından itibaren işler.

9. 31.09

   Kabul edilebilirlik kavramları

   Başvuru yollarının tüketilmesi, süre, kişisel ve güncel etkilenme (mağdur sıfatı), açıkça dayanaktan yoksunluk ve önemli zararın bulunmaması gibi ölçütler. Bu ölçütleri karşılamayan başvurular esastan incelenmez.

1. Aşama 01

   Olağan yollar

   Hak ihlali iddiası önce olağan idari ve yargısal yollarda ileri sürülür.

2. Aşama 02

   Kesin karar

   Başvuru yolları tüketildiğinde kesin karar beklenir; süre bu tarihten veya ihlalin öğrenildiği tarihten başlar.

3. Aşama 03

   Anayasa Mahkemesi

   Kanundaki süre içinde, harç ve belgelerle birlikte bireysel başvuru yapılır.

4. Aşama 04

   Kabul edilebilirlik ve esas

   Başvuru önce kabul edilebilirlik yönünden incelenir; kabul edilirse esastan karara bağlanır.

5. Aşama 05

   AİHM

   Anayasa Mahkemesi kararından sonra, Sözleşmedeki süre içinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvurulabilir.

• Ayrıntılı rehber · 3 dk

  Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru ve AİHM'e başvuru

  Temel hak ihlali iddiasıyla Anayasa Mahkemesine başvurunun koşullarını, süresini, kabul edilebilirlik ölçütlerini ve ardından Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvuruyu anlatan rehber.

• Ayrıntılı rehber · 3 dk

  Gözaltından tutuklamaya: şüphelinin hakları ve koruma tedbirlerine itiraz

  Yakalama, gözaltı, ifade, tutuklama ve adli kontrol aşamalarında şüphelinin hangi haklara sahip olduğunu ve bu tedbirlere karşı hangi yollara başvurulabileceğini anlatan rehber.

• Ayrıntılı rehber · 3 dk

  Sınır dışı etme kararı ve idari gözetim: başvuru yolları

  Hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancının kararın tebliğini, idare mahkemesine başvuru süresini, sınır dışı edilmeyecek kişileri ve idari gözetime karşı başvuruyu anlatan rehber. Hiçbir statü veya sonuç garantisi içermez.

• 36Basın, Medya, Kültür ve Sanat

  İfade ve basın özgürlüğü.

• 02Ceza Hukuku ve Ağır Ceza Yargılamaları

  Tutuklama ve adil yargılanma iddiaları ceza yargılamasında doğar.

• 22İdare ve Kamu Görevlileri

  İdari işlemlerin temel haklara etkisi.

• 03İnfaz ve Hüküm Sonrası Başvurular

  İhlal kararı sonrası yargılamanın yenilenmesi.

• 30Yabancılar, Vatandaşlık ve Göç

  Geri gönderme yasağı ve özgürlükten yoksun bırakma.

• 13İş ve Çalışma Hukuku

  Ayrımcılık yasağı ve sendika özgürlüğü temel haklarla bağlantılıdır.

• 37Eğitim ve Yükseköğretim

  Eğitim hakkı ve ayrımcılık yasağı.

• 40Yargılama, Geçici Koruma ve Kanun Yolları

  Adil yargılanma hakkı ve bireysel başvuru.

Bu alanın ve alt konularının dayandığı mevzuat: daire büyüklüğü sitede o kanuna yapılan atıf sayısını, çevresindeki noktalar atıf yapılan maddeleri gösterir. Bir kanunu seçerek maddelerini ve hangi bilgiyi desteklediklerini görün.