Genel bakış
Bilişim hukuku, tek bir kanuna değil, teknolojinin dokunduğu her alana yayılan kuralların toplamına işaret eder. İnternet yayınlarının düzenlenmesi, elektronik imza, siber güvenlik, kişisel veriler ve bilişim suçları ayrı kanunlarda düzenlenmiştir; yazılım, bulut ve platform ilişkileri ise büyük ölçüde sözleşmelerle şekillenir.
Bu alanda hukuki değerlendirme çoğu zaman teknik bir olgunun doğru anlaşılmasına bağlıdır: bir verinin nerede tutulduğu, bir içeriğin kim tarafından yayımlandığı, bir sistem kaydının bütünlüğünün nasıl korunduğu. Hızla değişen düzenlemeler —son yıllarda yürürlüğe giren Siber Güvenlik Kanunu ve internet yayınlarına ilişkin Anayasa Mahkemesi kararları gibi— güncel metnin takibini zorunlu kılar.
Alanın kapsamı
- Siber güvenlik olayları ve bildirim yükümlülükleri
- Dijital delillerin elde edilmesi ve korunması
- İnternet içeriklerinden doğan uyuşmazlıklar ve erişim engeli
- Çevrim içi kişilik hakkı ve özel hayat ihlalleri
- Platform, yazılım geliştirme, lisans ve bulut hizmeti sözleşmeleri
- Elektronik imza ve elektronik belgeler
- Yapay zekâ ve yeni teknolojilerin hukuki uyumu
Alt konular
Her konu tek bir kanonik kayıttır. Başka bir alanda tanımlanan ve bu alanla da ilişkili konular, ilişkinin gerekçesiyle birlikte ayrıca listelenir.
25.01
Siber güvenlik olayları
Bilişim sistemlerine yetkisiz erişim, veri sızıntısı, fidye yazılımı ve hizmet kesintisi gibi olaylar. Siber Güvenlik Kanunu, siber uzayda faaliyet gösteren kurum ve kişilere yükümlülükler getirir; kişisel veri ihlallerinde ayrıca Kurula bildirim yükümlülüğü vardır.
25.02
Dijital deliller
Bilgisayar, telefon, sunucu ve bulut ortamındaki kayıtlar. Ceza soruşturmasında bilgisayarlarda arama ve el koyma özel koşullara bağlıdır; hukuk davalarında elektronik belgelerin ispat gücü ve bütünlüğü ayrıca değerlendirilir.
25.03
İnternet yayınlarından doğan uyuşmazlıklar
İçerik sağlayıcı yayımladığı içerikten sorumludur; yer sağlayıcının ise içeriği denetleme yükümlülüğü yoktur ancak bildirildiğinde hukuka aykırı içeriği kaldırmalıdır. Katalog suçlarda ve kanunda sayılan diğer hâllerde erişimin engellenmesi kararları verilebilir.
25.04
Dijital kişilik hakları
Çevrim içi ortamda şeref, itibar, resim ve özel hayata yönelik ihlaller. Özel hayatın gizliliği ihlallerinde idari başvuru yolu; genel olarak ise hukuk mahkemesinde saldırının önlenmesi, ihtiyati tedbir ve tazminat yolları bulunur. Kişilik hakkı ihlaline özgü erişim engeli hükmü Anayasa Mahkemesince iptal edilmiştir.
25.05
Platform sözleşmeleri
Kullanıcı ile çevrim içi platform arasındaki kullanım koşulları ve platform üzerinden mal veya hizmet sunan işletmelerle yapılan sözleşmeler. Genel işlem koşulu denetimi ve elektronik ticaret mevzuatındaki özel kurallar birlikte uygulanır.
25.06
Yazılım sözleşmeleri
Yazılım geliştirme, lisans, bakım ve destek sözleşmeleri. Kaynak kodun sahipliği, kabul testleri, hata sınıflandırması, fikrî hakların devri veya lisansı ve sorumluluk sınırları temel düzenleme alanlarıdır.
25.07
Bulut hizmetleri
Verilerin ve uygulamaların üçüncü taraf altyapısında barındırıldığı hizmetler. Verinin bulunduğu yer, yurt dışına aktarım, hizmet seviyesi, güvenlik önlemleri ve sözleşme sona erdiğinde verilerin iadesi kritik konulardır.
25.08
Elektronik imza
Güvenli elektronik imza, elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu doğurur. Ancak kanunların resmî şekle veya özel bir merasime tabi tuttuğu işlemler gibi bazı işlemler güvenli elektronik imzayla gerçekleştirilemez.
25.09
Yapay zekâ ve teknoloji uyumu
Yapay zekâ sistemlerinin geliştirilmesi ve kullanılmasında kişisel veri, fikrî mülkiyet, tüketici, rekabet ve sorumluluk kuralları birlikte uygulanır. Yapay zekâya özgü düzenleme girişimleri ile yürürlükteki düzenlemeler birbirinden ayrılmalıdır; yabancı düzenlemeler sınır ötesi faaliyetlerde ayrıca dikkate alınır.
Dava ve başvuru türleri
Aşağıdaki liste olası yolları gösterir; somut olayda hangisinin uygulanacağı süreler, görev ve yetki kuralları ile olayın koşullarına bağlıdır.
- İçeriğin kaldırılması ve erişimin engellenmesi başvuruları
- Çevrim içi kişilik hakkı ihlali nedeniyle tazminat
- Yazılım sözleşmesinden doğan ifa ve ayıp uyuşmazlıkları
- Hizmet seviyesi ihlali nedeniyle bulut sağlayıcısına karşı talepler
- Bilişim suçlarında şikâyet ve savunma
- Elektronik belgenin ispat gücüne ilişkin uyuşmazlıklar
Danışmanlık ve sözleşme boyutu
Teknoloji şirketleri ve teknoloji kullanan kurumlar için danışmanlık; yazılım ve SaaS sözleşmelerinin hazırlanması, hizmet seviyesi taahhütleri ve sorumluluk sınırları, veri işleme ve aktarım hükümleri, açık kaynak lisans uyumu, siber olay müdahale planları ve yapay zekâ kullanımına ilişkin iç politikalar gibi konuları kapsar. Bir olay yaşandığında delillerin bütünlüğünü bozmadan korunması önceliklidir.
Genel süreç aşamaları
Aşama 01
Olayın tespiti
İçerik, sistem kaydı veya erişim bilgileri tarih ve saatiyle tespit edilir.
Aşama 02
Delilin korunması
Dijital deliller değiştirilmeden, mümkünse özet değerleriyle birlikte saklanır; gerekirse delil tespitiDelil tespitiBir delilin kaybolma veya ileride ortaya konulmasının güçleşme tehlikesine karşı dava öncesinde veya dava sırasında incelenmesi.Hukuk sözlüğünde aç → istenir.
Aşama 03
Başvuru yolu
İçerik sağlayıcıya, yer sağlayıcıya, idareye veya yargı mercilerine başvuru seçenekleri değerlendirilir.
Aşama 04
Sözleşmesel süreç
Sözleşme ilişkisi varsa bildirim, hizmet seviyesi ve uyuşmazlık çözüm hükümleri uygulanır.
Bilgi ve belge hazırlığı
Görüşmeden önce aşağıdaki türden belgelerin derlenmesi değerlendirmeyi kolaylaştırabilir. Bu liste genel niteliktedir; hassas belgeleri iletişim formuyla göndermeyin.
- İçeriğin bağlantısı (URL), ekran görüntüleri ve zaman bilgisi
- Sistem ve erişim kayıtları
- Yazılım, lisans, SaaS veya bulut hizmeti sözleşmesi ve ekleri
- Hizmet seviyesi raporları ve destek kayıtları
- Elektronik imzalı belgeler ve sertifika bilgileri
Rehberler
Ayrıntılı rehber · 3 dk
Hakkımdaki internet içeriğine karşı hangi yollar var?
Kişilik hakkını veya özel hayatı ihlal eden çevrim içi içeriklere karşı platform bildirimi, özel hayatın gizliliğine ilişkin idari başvuru, hukuk mahkemesinde tedbir ve tazminat ile ceza yolunu; 5651 m. 9'un iptalinin sonuçlarını anlatan rehber.
Ayrıntılı rehber · 3 dk
Kişisel verilerim için başvuru: veri sorumlusuna başvuru ve Kurula şikâyet
Bir kurumun kişisel verilerinizi nasıl işlediğini öğrenmek, düzeltilmesini veya silinmesini istemek için veri sorumlusuna başvuruyu, cevap süresini ve Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyet yolunu anlatan rehber.
Ayrıntılı rehber · 3 dk
Basın yayınlarına karşı cevap ve düzeltme hakkı
Süreli yayınlar ve internet haber sitelerinde gerçeğe aykırı veya onur kırıcı yayınlara karşı cevap ve düzeltme yazısının gönderilmesini, yayımlanma sürelerini ve yayımlanmazsa izlenecek yolu anlatan rehber.
Sık sorulan sorular
Hakkımda internette yayımlanan bir içeriği nasıl kaldırtabilirim?
Önce içerik sağlayıcıya veya platforma bildirimde bulunmak çoğu zaman en hızlı yoldur. İçerik özel hayatın gizliliğini ihlal ediyorsa 5651 sayılı Kanunun 9/A maddesi kapsamında idari başvuru yapılabilir. Diğer kişilik hakkıKişilik hakkıKişinin yaşam, vücut bütünlüğü, onur, özel hayat ve resim gibi kişisel değerleri üzerindeki hakları.Hukuk sözlüğünde aç → ihlallerinde hukuk mahkemesinden saldırının önlenmesi ve ihtiyati tedbirİhtiyati tedbirDava konusu üzerinde mevcut durumun değişmesiyle hakkın elde edilmesinin zorlaşması veya önemli bir zarar doğması tehlikesine karşı mahkemece verilen geçici koruma kararı.Hukuk sözlüğünde aç → istenebilir; içerik bir suç oluşturuyorsa şikâyet yoluna da gidilebilir. Kişilik hakkı ihlallerinde sulh ceza hâkimliğinin erişim engeli vermesini düzenleyen hüküm 10 Ekim 2024'ten itibaren yürürlükte değildir.
WhatsApp yazışmaları veya ekran görüntüleri delil olur mu?
Elektronik kayıtlar hukuk ve ceza yargılamasında delil olarak kullanılabilir; ancak hukuka uygun elde edilmiş olmaları ve bütünlüklerinin tartışmaya açık olmaması gerekir. Ekran görüntüleri değiştirilebildiği için, mümkünse orijinal cihazın ve kayıtların korunması ve gerektiğinde bilirkişiBilirkişiÇözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgi gerektiren konularda mahkemeye görüş veren uzman.Hukuk sözlüğünde aç → incelemesi önemlidir.
Elektronik imzayla her sözleşme imzalanabilir mi?
Hayır. Güvenli elektronik imza elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu doğurur; ancak kanunun resmî şekle veya özel bir merasime tabi tuttuğu işlemler —örneğin taşınmaz satışı— ile kanunda sayılan bazı teminat sözleşmeleri güvenli elektronik imzayla yapılamaz.
Yazılım geliştirme sözleşmesinde kaynak kod kime ait olur?
Bu konu sözleşmede açıkça düzenlenmezse uyuşmazlık doğabilir. Bilgisayar programları eser olarak korunur ve mali hakların devri veya lisansı yazılı yapılmalı, devredilen haklar ayrı ayrı gösterilmelidir. Kaynak kodun teslimi, emanet (escrow) düzenlemeleri ve açık kaynak bileşenlerin kullanımı ayrıca ele alınmalıdır.
Şirketimiz bir siber saldırıya uğradı; hukuki olarak ne yapmalıyız?
Öncelikle olayın kapsamı tespit edilmeli ve deliller korunmalıdır. Kişisel veriler etkilenmişse Kişisel Verileri Koruma Kuruluna ve ilgili kişilere bildirim yükümlülüğü gündeme gelir. Sektörel düzenlemeler ve Siber Güvenlik Kanunu kapsamındaki yükümlülükler ile sözleşmesel bildirim yükümlülükleri ayrıca değerlendirilmelidir; suç duyurusu seçeneği de ele alınabilir.
İlgili alanlar
- 02Ceza Hukuku ve Ağır Ceza Yargılamaları
Bilişim suçları ve dijital delillerin ceza yargılamasında kullanılması.
- 27E-Ticaret, Reklam ve Dijital Platformlar
Platformlar ve elektronik ticaret düzenlemeleri.
- 24Fikrî ve Sınai Mülkiyet
Yazılım ve veri tabanları üzerindeki haklar.
- 07Kişiler Hukuku
Kişilik haklarının korunması.
- 26Kişisel Veriler ve Mahremiyet
Veri güvenliği, ihlal bildirimi ve yurt dışına aktarım.
- 19Banka, Finans ve Sermaye Piyasaları
Dijital finans hizmetleri ve siber güvenlik.
- 36Basın, Medya, Kültür ve Sanat
İnternet yayınları ve dijital platformlar.
Dayanak haritası
Bu alanın ve alt konularının dayandığı mevzuat: daire büyüklüğü sitede o kanuna yapılan atıf sayısını, çevresindeki noktalar atıf yapılan maddeleri gösterir. Bir kanunu seçerek maddelerini ve hangi bilgiyi desteklediklerini görün.
5651 s. · 4 madde
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun
- m. 4İçerik sağlayıcının sorumluluğu
- m. 5Yer sağlayıcının yükümlülükleri
- m. 8Katalog suçlarda içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi
- m. 9/AÖzel hayatın gizliliği nedeniyle erişimin engellenmesi
Kaynaklar
Her kaynak, sayfadaki hangi bilgiyi desteklediğiyle birlikte listelenir. Mevzuat zaman içinde değişebilir; işlem yapmadan önce güncel metni kontrol edin.
- 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun (yeni sekmede açılır)
Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) · Bağlantı denetimi: 20 Ekim 2026
- m. 4İçerik sağlayıcının sorumluluğu
- m. 9/AÖzel hayatın gizliliği nedeniyle erişimin engellenmesi
- Anayasa Mahkemesinin 11/10/2023 tarihli ve E: 2020/76, K: 2023/172 sayılı kararı (5651 sayılı Kanun m. 9'un iptali; Resmî Gazete 10.01.2024, sayı 32425; iptal hükmü yayımdan dokuz ay sonra, 10.10.2024'te yürürlüğe girdi) (yeni sekmede açılır)
Resmî Gazete · Bağlantı denetimi: 20 Ekim 2026
- Genel5651 m. 9'un iptali
- 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu (yeni sekmede açılır)
Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) · Bağlantı denetimi: 20 Ekim 2026
- GenelSiber Güvenlik Kanunu
- 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu (yeni sekmede açılır)
Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) · Bağlantı denetimi: 20 Ekim 2026
- m. 5Güvenli elektronik imza
İnceleme durumu
- İnceleme durumu
- Yayında
- Hukuki inceleme
- Doğan Duman Hukuk Bürosu,
- Son içerik güncellemesi
Bu sayfa, alanın genel çerçevesini anlatan bir bilgi sayfasıdır; bir uzmanlık beyanı veya kişiye özel hukuki görüş değildir.
