Kısa cevap
Ayıplı malda tüketici; sözleşmeden dönme, bedelden indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değiştirme haklarından birini seçebilir ve satıcı bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Uyuşmazlığın değeri her yıl güncellenen parasal sınırın altındaysa tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur; üzerindeyse tüketici mahkemesine gidilir ve kural olarak önce arabulucuya başvurulur.
Konunun kapsamı
Rehber ticari veya mesleki olmayan amaçla mal satın alan tüketicileri ele alır.
Temel kavramlar
- Ayıplı mal
- Kararlaştırılan veya objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımayan mal.
- Seçimlik hak
- Tüketicinin ayıp hâlinde kullanabileceği dört haktan biri.
- Tüketici hakem heyeti
- Parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda başvurulan zorunlu merci.
Önemli ayrımlar
Ayıp ile cayma
Ayıp, malın kusurlu olmasına dayanır. Cayma hakkı ise mesafeli sözleşmelerde gerekçe göstermeden belirli süre içinde sözleşmeden dönme imkânıdır.
Hakem heyeti ile mahkeme
Hangisine başvurulacağı uyuşmazlığın değerine ve o yılın parasal sınırına göre belirlenir.
Olası başvuru veya çözüm yolları
Aşağıdaki yollar birbirinin alternatifi olmayabilir; hangisinin uygun olduğu olayın koşullarına, sürelere ve görevli mercie göre değişir.
Satıcıya bildirim
Ayıp ve seçilen hak yazılı olarak bildirilir.
Tüketici hakem heyeti
Sınırın altındaki uyuşmazlıklarda e-Devlet veya heyet aracılığıyla başvurulur.
Arabuluculuk ve dava
Sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda arabulucuya, anlaşma olmazsa tüketici mahkemesine başvurulur.
Sürecin genel işleyişi
Belgelerin saklanması
Fatura, garanti belgesi ve yazışmalar saklanır.
Bildirim
Satıcıya ayıp ve seçimlik hak bildirilir.
Başvuru yolunun seçimi
Uyuşmazlığın değeri güncel parasal sınırla karşılaştırılır.
Karar
Hakem heyeti kararına itiraz edilebilir; mahkeme kararlarına karşı kanun yolları açıktır.
Bilgi ve belge hazırlığı
Bu liste genel niteliktedir. Hassas bilgi ve belgeleri iletişim formu aracılığıyla göndermeyin.
- Fatura ve sipariş belgesi
- Garanti belgesi
- Servis kayıtları
- Satıcıyla yazışmalar
- Ayıbı gösteren fotoğraf veya raporlar
Koşullara bağlı hususlar
- Parasal sınır her yıl yeniden belirlenir; başvuru tarihindeki sınır esas alınır.
- Ayıp ihbar süreleri ve zamanaşımıZamanaşımıSona ermesiyle alacağın dava yoluyla istenebilme imkânının karşı tarafın savunmasıyla engellenebildiği süre.Hukuk sözlüğünde aç → ayrıca takip edilmelidir.
- İkinci el ve özel nitelikli ürünlerde değerlendirme farklılaşabilir.
Sık sorulan sorular
Satıcı yalnızca tamir öneriyor; para iadesi isteyebilir miyim?
Seçimlik hak tüketiciye aittir. Kanundaki koşullar çerçevesinde sözleşmeden dönme ve bedel iadesini seçebilirsiniz; satıcı tercih ettiğiniz talebi yerine getirmekle yükümlüdür.
Hakem heyetine başvuru ücretli mi?
Tüketici hakem heyetine başvuru için ücret alınmaz; başvuru e-Devlet üzerinden de yapılabilir.
Hakem heyeti kararına itiraz edebilir miyim?
Evet, kararın tebliğinden itibaren kanundaki süre içinde tüketici mahkemesine itiraz edilebilir.
10 · Kaynaklar
Her kaynak, sayfadaki hangi bilgiyi desteklediğiyle birlikte listelenir. Mevzuat zaman içinde değişebilir; işlem yapmadan önce güncel metni kontrol edin.
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (yeni sekmede açılır)
Mevzuat Bilgi Sistemi (mevzuat.gov.tr) · Bağlantı denetimi: 20 Ekim 2026
- m. 8Ayıplı mal
- m. 11Seçimlik haklar
- m. 68Hakem heyetine başvuru zorunluluğu
- m. 73/ATüketici mahkemesinde dava şartı arabuluculuk
- m. 48Mesafeli sözleşmeler
İlgili içerikler
- AlanTüketici Hukuku
Tüketici hukukunun genel çerçevesi
- KonuAyıplı hizmet
Hizmet sözleşmelerinde ayıp
- AlanE-Ticaret, Reklam ve Dijital Platformlar
Çevrim içi satışlar
Bu rehberin kapsadığı konular
İnceleme durumu ve künye
- İnceleme durumu
- Yayında
- Hukuki inceleme
- Doğan Duman Hukuk Bürosu,
- Son içerik güncellemesi
Kaynak künyesi
Doğan Duman Hukuk Bürosu, “Ayıplı ürün: seçimlik haklar, hakem heyeti ve tüketici mahkemesi”, son içerik güncellemesi 20 Ekim 2026, https://dogan-duman.com/rehberler/ayipli-mal-ve-tuketici-hakem-heyeti
Kaynak: https://dogan-duman.com/rehberler/ayipli-mal-ve-tuketici-hakem-heyeti
Yazdırma tarihi: · Son güncelleme: 20 Ekim 2026 · Son hukuki inceleme: 20 Ekim 2026
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz ve bir vekâlet ilişkisi oluşturmaz. Somut bir olayda güncel mevzuatı kontrol edin ve bir avukattan görüş alın. Ayrıntı: yasal uyarı sayfası.